Terapia EMDR

4 9 kwietnia, 2020

W centrum Amygdala certyfikowanym Terapeutą EMDR jest Michał Dolistowski. Osoby zainteresowane umówieniem konsultacji prosimy o kontakt tel: 790-250-587


DEFINICJA PTSD

Zaburzenie Stresowe Pourazowe (PTSD) często diagnozuje się u osób, które były narażone na śmierć lub groźbę śmierci, przeszły poważny uraz lub były ofiarami przemocy seksualnej w jeden lub więcej spośród wymienionych sposobów:

  • Bezpośrednie doświadczenie traumatycznego przeżycia
  • Bycie naocznym świadkiem traumatycznych dla innych osób wydarzeń
  • Uzyskanie informacji o tym, że członek bliskiej rodziny lub przyjaciel doświadczył traumatycznego przeżycia. W przypadku narażenia na śmierć lub wystąpienia groźby śmierci dotyczących członka rodziny lub przyjaciela wydarzenie to musi wynikać z aktu przemocy lub być przypadkowe.
  • Powtarzane lub bardzo duże narażenie na nieprzyjemne szczegóły danego wydarzenia traumatycznego. Wyjątkiem jest narażenie za pośrednictwem mediów elektronicznych, telewizji, chyba że jest to narażenie związane z wykonywaną pracą.

Obecność jednego lub większej liczby spośród wymienionych objawów, związanych z traumatycznym wydarzeniem, występujących po raz pierwszy po doświadczeniu traumatycznego przeżycia:

  • Nawracające, dręczące wspomnienia traumatycznego wydarzenia. U dzieci w wieku powyżej 6 lat powtarzające się zabawy mogą wskazać na temat lub aspekt traumatycznego doświadczenia.
  • Nawracające, dręczące sny, których treść jest związana z traumatycznym wydarzeniem.
  • Reakcje dysocjacyjne (np flashback), które powodują, że dana osoba odczuwa lub zachowuje się, jakby ponownie doświadczała traumatycznego przeżycia. U dzieci może wystąpić ponowne odgrywanie urazu w formie zabawy.
  • Nasilone i przedłużające się cierpienie psychiczne występujące w przypadku narażenia na wewnętrzne lub zewnętrzne sygnały, symbolizujące lub przypominające pewne aspekty traumatycznego wydarzenia.
  • Reakcja fizjologiczna występująca w odpowiedzi na wewnętrzne lub zewnętrzne sygnały, symbolizujące lub przypominające pewne aspekty traumatycznego wydarzenia.

Utrwalone unikanie bodźców związanych z traumą, niewystępujące przed traumatycznym wydarzeniem, zdefiniowane jako jedno lub oba z poniższych:

  • Unikanie lub próby unikania dręczących wspomnień, myśli lub uczuć dotyczących traumatycznego wydarzenia lub blisko z nim związanych.
  • Unikanie lub próby unikania czynników (ludzi, miejsc, rozmów, czynności, przedmiotów, sytuacji), które przywołują dręczące wspomnienia, myśli lub uczucia dotyczące traumatycznego wydarzenia.

Niekorzystne zmiany w zakresie zdolności poznawczych i w nastroju, związane z traumatycznym wydarzeniem, doświadczane po raz pierwszy lub nasilające się po nim, zdefiniowane jako jedno lub większa liczba z pośród poniższycb:

  • Trudności w zapamiętaniu ważnych aspektów traumatycznego wydarzenia zwykle z powodu amnezji dysocjacyjnej (niemożność przypomnienia sobie czegoś, najczęściej utrata pamięci ważnych wydarzeń życiowych), a nie innego czynnika takiego jak uraz głowy, alkohol lub leki.
  • Uporczywe i nadmierne negatywne przekonania lub oczekiwania dotyczące samego siebie, innych osób lub świata (“Nikomu nie można ufać.”, “Świat jest bardzo niebezpieczny.”).
  • Utrwalone, zniekształcone postrzeganie przyczyn i skutków traumatycznego wydarzenia, prowadzące daną osobę do obwiniania samego siebie lub innych osób.
  • Utrwalone stany negatywnych emocji (np.lęku, przerażenia, złości, winy lub wstydu).
  • Znacząco zmniejszone zainteresowanie lub chęć udziału w ważnych czynnościach.
  • Poczucie bycia odseparowanym od innych osób, oziębienia z nimi stosunków.
  • Uporczywe trudności w wyrażaniu pozytywnych uczuć (np. niezdolność do wyrażania radości, zadowolenia lub miłości).

Wyraźne zmiany w zakresie pobudliwości związane z traumatycznym wydarzeniem doświadczane po raz pierwszy lub nasilające się po nim, zdefiniowane jako dwa lub większa liczba spośród poniższych:

  • Drażliwość i wybuchy gniewu (bez bycia prowokowanym), zwykle wyrażane jako agresja słowna lub agresywne zachowanie w stosunku do innych osób lub przedmiotów.
  • Nieprzemyślane lub autodestruktywne zachowania.
  • Nadmierna czujność.
  • Wzmożona reakcja na zaskoczenie.
  • Problemy z koncentracją.
  • Problemy ze snem (np. trudności w zaśnięciu lub w utrzymaniu snu albo sen niedający odpoczynku)

Czas trwania objawów wynosi więcej niż miesiąc. Objawy powodują cierpienie lub słabsze funkcjonowanie w sferze społecznej, zawodowej i innych ważnych obszarach. Objawy nie są wywołane fizjologicznym działaniem substancji (np. nadużyciem leków, alkoholu) ani innym stanem ogólnomedycznym.

ZAŁOŻENIA DOTYCZĄCE TERAPII PTSD

ROZPOCZYNANIE I CZAS TRWANIA TERAPII

Terapia PTSD powinna być podejmowana wcześniej niż później. Powinna być krótkotrwała, skoncentrowana na traumatycznej sytuacji i reakcjach na traumę. Zasadniczym jej celem jest doprowadzenie osoby do poziomu funkcjonowania z okresu przed wystąpieniem traumy.

STRATEGIE WSPÓLNE RÓŻNYM RODZAJOM TERAPII PTSD

Istnieją 4 kategorie strategii w terapii PTSD: 1) Wspieranie adaptacyjnych umiejętności radzenia sobie, 2) “Normalizowanie” tego, co jawi się jako zaburzenie, 3)Zmniejszenie unikania oraz 4) zmiana postrzegania znaczenia traumy.

TERAPIA EMDR

DEFINICJA

EMDR to innowacyjna technika, która wykorzystuje ruch gałek ocznych i jest w stanie ułatwiać oraz przyspieszać przepracowanie wydarzeń zaburzających, traumatycznych lub związanych z żałobą, Polega na jednym zadaniu, czyli na skupianiu uwagi: pacjent proszony jest o skupienie uwagi na różnych składnikach jednego traumatycznego wspomnienia (najgorsze wyobrażenia, negatywne przekonania, emocje i odczucia fizyczne), a równocześnie na śledzeniu wzrokiem bodźca (z reguły palców terapeuty), który porusza się szybko od prawej do lewej strony. Od samego początku pacjent proszony jest o określenie pozytywnego przekonania, do którego chciałby dojść, jako celu terapeutycznego. Pacjent zaczyna rewidować daną treść zgodnie z odmienną perspektywą, wyłaniają się nowe wspomnienia, tworzą nowe skojarzenia, pacjent dokonuje odmiennej oceny, zauważa zmiany w odczuciach fizycznych i postęp w rozwoju stanu emocjonalnego.

EMDR- TERAPIA POTWIERDZONA NAUKOWO

Terapia EMDR uzyskała wiele akredytacji w ciągu ostatnich lat: w 2000 r. terapia EMDR została włączona do wytycznych International Society for Traumatic Stress Studies jako terapia potwierdzona najliczniejszymi dowodami naukowymi. W 2002 r. została uznana przez Israeli National Council for Mental Health jako jedna z trzech metod najbardziej zalecanych w leczeniu ofiar aktów terrorystycznych. W 2004 r. wytyczne do praktyki klinicznej American Psychiatric Association sygnalizowały jej skuteczność. Istnieją liczne badania i publikacje naukowe ukazujące skuteczność terapii EMDR i niewystępowanie niepożądanych, szkodliwych skutków jej stosowania. Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) zaleciła terapię EMDR jako narzędzie stosowane w terapii traumy dzieci, młodzieży i osób dorosłych ze zdiagnozowanym PTSD. Terapia EMDR prowadzi do zmniejszenia cierpienia i wzmocnienia adaptacyjnych przekonań związanych z traumatycznym wydarzeniem.

SPOSÓB DZIAŁANIA TERAPII EMDR

Przeprowadzono liczne badania opisujące, jak ruch gałek ocznych lub inne dwustronne bodźce aktywują proces przepracowania, obniżając znacząco poziom pobudzenia. Ruch gałek ocznych ułatwia procesy odwracania uwagi w stosunku do traumy, umożliwia pacjentowi dozowaną ekspozycję na materiał traumatyczny. Liczni autorzy uważają, że ruch gałek ocznych wywiera wpływ na proces przepracowania w pamięci porównywalny do tego, jaki ujawnia się w fazie snu REM. Terapia EMDR obniża reakcję lękową. Ruch gałek ocznych wpływa na określone składniki pamięci, redukuje wyobrażenia związane ze wspomnieniem traumatycznym, myśli odnoszące się do niego, emocje łączące się z nim, a także stymuluje wzrost plastyczności poznawczej, wzrost pamięci epizodycznej oraz zmniejsza częstotliwość akcji serca. Terapia EMDR prowadzi również do normalizacji poziomu kortyzolu (hormon stresu) we krwi.